Havalimanı Pistinde Yüksek Çözünürlüklü Çatlak Analizi

Havalimanı pistleri, uçuş güvenliği açısından en kritik altyapı bileşenlerinden biridir. Pist yüzeyinde zamanla oluşabilecek mikro çatlaklar, yoğun operasyon yükü, iklimsel faktörler ve malzeme yorgunluğu nedeniyle büyüyerek hem güvenliği hem de operasyonel sürekliliği doğrudan etkileyebilir. Geleneksel yöntemlerle yapılan kontroller genellikle kısıtlı alanları kapsar ve çoğu zaman yüzeyin tamamında aynı hassasiyet sağlanamaz.

Zafer Havalimanı’nda yürütülen çalışma ile pist yüzeyi, yüksek çözünürlüklü kamera sistemleri ile taranarak detaylı bir çatlak analizi gerçekleştirildi. Çalışma yapılan pistin beton kaplama olması, yüzey deformasyonlarının daha net gözlenmesine ve modellenmesine olanak sağladı. Ancak kullanılan yöntem ve teknoloji, farklı kaplama türlerindeki pistler için de aynı şekilde uygulanabilir.

Kullanılan Teknoloji ve Yöntem

Analizde iki farklı kamera sistemi entegre edildi:

• Share 6100 (61 MP): Mikro seviyedeki yüzey detaylarını yakalayarak çatlakların ilk aşamada bile görünür olmasını sağladı.
• Share 102S v3 Oblik Kamera: Pist yüzeyini farklı açılardan kaydederek çatlakların yönelim, birleşme noktaları ve derinlik ilişkilerinin modellenmesine katkı sundu.

Bu sayede hem iki boyutlu ortofoto haritalar hem de üç boyutlu yüzey modelleri üretildi. Çatlaklar yalnızca konumlarıyla değil, geometrik özellikleriyle birlikte değerlendirildi.

Analiz Süreci

• Veri Toplama: Pist boyunca yüksek bindirme oranıyla uçuşlar yapıldı. Bu sayede her noktanın farklı açılardan birden fazla görüntüsü elde edildi.
• Fotogrametrik İşleme: Görseller işlenerek ortofoto ve 3B yüzey modeli oluşturuldu.
• Çatlak Belirleme: Yüzeydeki doğrusal anomaliler milimetrik hassasiyetle tespit edildi.
• Raporlama: Sonuçlar pist boyunca dağılım haritalarıyla görselleştirildi.

Elde Edilen Sonuçlar

Analiz sonucunda pist yüzeyinde:

• Çatlakların konumları santimetre hassasiyetinde,
• Genişlikleri milimetre düzeyinde,
• Uzunlukları ve yönelimleri ayrıntılı şekilde belirlendi.

Bu bulgular, pistin hangi bölgelerinin öncelikli bakım gerektirdiğini somut verilerle ortaya koydu. Ayrıca çatlakların ilerleyen yıllarda büyüme eğilimi gösterebilecek bölgeler önceden işaretlenerek proaktif bakım planlaması yapılmasına imkân tanındı.

Sağladığı Faydalar

• Uçuş Güvenliği: Çatlakların erken tespiti, pistte oluşabilecek yapısal bozulmaları önler.
• Maliyet Avantajı: Planlı bakım ile gereksiz ve büyük çaplı onarımların önüne geçilir.
• Operasyonel Süreklilik: Pist kapatma süreleri minimize edilir, uçuş trafiği kesintiye uğramaz.
• Uzun Vadeli Takip: Düzenli tekrar taramaları ile pist yüzeyi dijital olarak izlenebilir.

Sonuç ve Gelecek Perspektifi

Zafer Havalimanı’nda gerçekleştirilen bu çalışma, Türkiye’de pist yüzeylerinde yüksek çözünürlüklü çatlak analizi uygulamalarının öncüsü oldu. Kullanılan yöntem, yalnızca mevcut durumu ortaya koymakla kalmadı; aynı zamanda gelecekteki bakım ve yatırım planlarına da veri sağlayabilecek bir dijital altyapı oluşturdu.

Bu yaklaşımın, önümüzdeki dönemde diğer havalimanlarında ve farklı yüzey tiplerinde de uygulanmasıyla, Türkiye havacılık sektöründe altyapı bakımında veri odaklı yeni bir standart oluşacağına inanıyoruz.